Wydarzenia, Turystyka, Siekierki, Kultura, Kościoły i religie, Historia, Gułtowy, Gmina, Drzązgowo, Czerlejno, Czerlejnko, Ciekawostki

Odkrywali historię i architekturę drewnianych kościołów

30-09-2019 11:03   Janusz Ludwiczak

O tym czy z kościoła w Gułtowach do pałacu znajduje się przejście podziemne, a pod drugą ławą w świątyni w Czerlenie znajduje się grób jednego z proboszczów można było przekonać się podczas sobotniego międzypokoleniowego rajdu szlakiem drewnianych kościołów.

Rajd zorganizowały wspólnie Sołectwa: Siekierki i Gułtowy przy współpracy Sołectwa Czerlejno.

– Ideą była promocja drewnianych kościołów w gminie Kostrzyn. Chcieliśmy przybliżyć historię miejsc i architekturę samych kościołów, które stanowią perełkę naszej gminy. Rajd udało się zorganizować dzięki dofinansowaniu w ramach projektu "Aktywne Sołectwa" Lokalnej Grupy Działania Trakt Piastów – wyjaśnia Anna Dudzińska, radna Gminy Kostrzyn.

Rajd adresowany był przede wszystkim dla rowerzystów, ale organizatorzy zapewnili również dwa autobusy Kostrzyńskiej Komunikacji Publicznej, które umożliwiły dojazd do poszczególnych świątyń.

Pierwszym przystankiem na trasie był kościół św. Kazimierza w Gułtowach. Parafia ta powstała w drugiej połowie XIV wieku, kiedy to pierwszym plebanem gułtowskim był w 1408 r. Klemens. W tym czasie istniał drewniany kościół św. Wita i Doroty. Budowę obecnego kościoła zainicjował w 1737 r. skarbnik średzki, Marcin Skaławski. Inwestycję dokończył i wyposażył Kazimierz Słucki i stąd nadano nowego patrona - św. Kazimierza.

– Pod drugą ławą z prawej strony nawy głównej został pochowany jeden z ówczesnym proboszczów, takie było życzenie kapłana. W ołtarzu znajduje się obraz Matki Boskiej z dzieciątkiem, który po pracach konserwatorskich ukazał dwóch dodatkowych patronów - św. Wita i Dorotę, którzy byli patronami parafii przed 1738 r. U stóp Maryi można zobaczyć drewniany kościół, który tak najprawdopodobniej wyglądał niegdyś. Pod kościołem znajduje się krypta rodu Bnińskich, która jest zamurowana i nie ma do niej dostępu – opowiada Michał Łukomski, przewodnik, były prezes Stowarzyszenia Historyczno-Kulturalnego im. hrabiego Adolfa Bnińskiego w Gułtowach.

Okazuje się, że z kościoła do pobliskiego pałacu zbudowanego dla Ignacego Bnińskiego może prowadzić tunel podziemny, jednak jest to prawdopodobnie tylko legenda.

– Pojawiały się pogłoski, że z kościoła do pałacu prowadzi przejście podziemne, jednak jest to wątpliwe ze względu na dużą różnicę terenów. Z resztą zostałoby to odkryte podczas prac archeologicznych. Choć wszystko jest możliwe, gdyż podejrzewano Adolfa Bnińskiego o związki z masonerią – wskazuje Michał Łukomski.

Kolejnym punktem rajdu był kościół Najświętszej Maryi Panny Wniebowziętej w Czerlejnie.

– Jest to jeden z dwudziestu najstarszych kościołów w archidiecezji poznańskiej. Pierwsze wzmianki o wsi i parafii pojawiły się już w XI wieku. Najstarsza zachowana wzmianka o kościele w Czerlejnie pochodzi z 1268 roku. Nie wiadomo co się stało z pierwotną świątynią. W 1616 r. zbudowano drugą świątynię, która najprawdopodobniej spłonęła. W 1743 r. w centrum wsi zbudowano obecny drewniany kościółek, modrzewiowy. Wtedy parafia liczyła 1308 dusz Obecnie na terenie parafii zamieszkuje ok. 2,2 tysiąca osób – wskazywała Agnieszka Augustyn, sołtys Czerlejna.

W 2013 roku podczas prac archeologicznych pod posadzką świątyni odkryto fundamenty drugiego kościoła, zbudowanego w 1616 r., a pod nią znajdują się pozostałości pierwszej świątyni.

– Znaleziono wtedy medaliki i monety z XV i XVI wieku – wyjaśnia Agnieszka Augustyn.

Na zakończenie uczestnicy rajdu odwiedzili kościół św. Jadwigi Śląskiej w Siekierkach Wielkich. Najstarsze wzmianki na temat największej wsi w gminie Kostrzyn pochodzą z 1391 r. Pierwotny kościół usytuowany był na południe od obecnej wsi, w miejscu zwanym wówczas Tomaszkami, Grabiną (obecnie okolice ulicy Grabowej). Według legendy kościół ten zapadł się pod ziemię.

Od 1638 roku wieś należała do jezuitów poznańskich. Z ich fundacji w latach 1759-1762 wzniesiony został nowy kościół.

– Został on zbudowany z drewna modrzewiowego z barokowym wyposażeniem wnętrza. Jest on położony na planie prostokąta, trójbocznie zakończony. Pod wieżą znajduje się kruchta. Najstarszym elementem w kościele jest ława kolatorska z I połowy XVI wieku – tłumaczy Katarzyna Kubiak, konserwator ołtarzy i zabytków kościelnych.

Fot: Janusz Ludwiczak

ZOBACZ TAKŻE: Oprowadzali po Kostrzynie przedstawiając wiele ciekawostek o mieście

ZOBACZ TAKŻE: Przemierzyli śladami Powstania Wielkopolskiego oddając hołd bohaterom {► FILM}

ZOBACZ TAKŻE: Ponad pół tysiąca rowerzystów przejechało "Śladami osadnictwa olęderskiego"